അപസ്മാരത്തിനുള്ള പ്രഥമശുശ്രൂഷ കൈകളിൽ താക്കോൽ നൽകുന്നതാണോ?ഈ ആചാരത്തിന് പിന്നിലെ സത്യം എന്താണ്?അപസ്മാരത്തിനുള്ള പ്രഥമശുശ്രൂഷ എന്താണ്?

തിരക്കുള്ള ഒരു ബസ്സിൽ യാത്ര ചെയ്യുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് ഒരു യുവാവ് നിലത്തുവീഴുന്നുവെന്ന് സങ്കൽപ്പിക്കുക. അയാളുടെ ശരീരം വലിഞ്ഞുമുറുകുകയും കൈകാലുകൾ വിറയ്ക്കാൻ തുടങ്ങുകയും ചെയ്യുന്നു; ആളുകൾ അയാളുടെ അടുത്തേക്ക് ഓടിയെത്തുന്നു. ഒരാൾ ഒരു സ്പൂൺ ഉപയോഗിച്ച് അയാളുടെ വായ ബലമായി തുറക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. മറ്റൊരാൾ “അയാളുടെ കൈകാലുകൾ അനങ്ങാതെ പിടിച്ചുനിർത്തൂ” എന്ന് പറയുന്നു. വേറൊരാൾ അയാളുടെ മുഖത്തേക്ക് വെള്ളം ഒഴിക്കുന്നു. വേറൊരാൾ ഉറക്കെ വിളിച്ചുപറയുന്നു: “വേഗം! അയാളുടെ കയ്യിൽ ഒരു താക്കോൽ വെച്ചുകൊടുക്കൂ!” ഈ ബഹളത്തിനിടയിൽ, യഥാർത്ഥത്തിൽ സഹായകമാകുന്ന കാര്യങ്ങൾ ഏവ? ഏതെല്ലാം കാര്യങ്ങൾ സ്ഥിതി കൂടുതൽ വഷളാക്കിയേക്കാം?

എല്ലാ വർഷവും ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകൾക്ക് പൊതുസ്ഥലങ്ങളിൽ വെച്ച് അപസ്മാരബാധ (seizures) ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. നിർഭാഗ്യവശാൽ, പലപ്പോഴും പരിക്കുകൾ സംഭവിക്കുന്നത് അപസ്മാരം മൂലമല്ല, മറിച്ച് ശാസ്ത്രീയമായ അറിവുകൾക്ക് പകരം തെറ്റിദ്ധാരണകളും അന്ധവിശ്വാസങ്ങളും പിന്തുടരുന്ന സദുദ്ദേശ്യമുള്ള ആളുകൾ കാരണമാണ്.

അപസ്മാരബാധയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ താക്കോലുകൾക്കുള്ള അത്ഭുതകരമായ ശക്തി – മിഥ്യയോ അതോ യാഥാർത്ഥ്യമോ?

ഇന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുള്ള ഏറ്റവും വ്യാപകമായ ഒരു മിഥ്യാധാരണയാണ്, അപസ്മാരബാധയുണ്ടാകുമ്പോൾ രോഗിയുടെ കൈയ്യിൽ ഒരു കൂട്ടം താക്കോലുകൾ വെച്ചുകൊടുത്താൽ ആ അവസ്ഥയ്ക്ക് ശമനമുണ്ടാകുമെന്നത്. ഇരുമ്പ് താക്കോലുകൾ തന്നെ വേണമെന്ന് ചിലർ വിശ്വസിക്കുമ്പോൾ, സ്റ്റീൽ അല്ലെങ്കിൽ അലുമിനിയം താക്കോലുകളാണ് കൂടുതൽ ഫലപ്രദമെന്ന് മറ്റു ചിലർ കരുതുന്നു. എന്നാൽ സത്യം ലളിതമാണ്: ഇരുമ്പ്, സ്റ്റീൽ, അലുമിനിയം തുടങ്ങി ഏത് ലോഹത്തിലുള്ള താക്കോലായാലും, അവ കൈയ്യിൽ പിടിക്കുന്നത് അപസ്മാരബാധ തടയുകയോ അതിന്റെ ദൈർഘ്യം കുറയ്ക്കുകയോ ചെയ്യുമെന്ന് തെളിയിക്കുന്ന യാതൊരുവിധ ശാസ്ത്രീയ തെളിവുകളുമില്ല. ഇതൊരു ദീർഘകാലമായുള്ള സാംസ്കാരിക വിശ്വാസമാണെങ്കിലും, ഇതൊരു മിഥ്യാധാരണ ( Myth) മാത്രമാണ്.ഒരു അപസ്മാരബാധ സ്വയം ശമിക്കാൻ 2-3 മിനിറ്റ് വരെ സമയമെടുത്തേക്കാം. രോഗിയുടെ കൈകളിൽ താക്കോൽ വെച്ചുകൊടുക്കുന്ന സമയത്തിനുള്ളിൽത്തന്നെ ആ അപസ്മാരബാധ സ്വയം ശമിച്ചേക്കാം; അതോടെ, താക്കോലിന്റെ മാന്ത്രികശക്തികൊണ്ടാണ് അത് സംഭവിച്ചതെന്ന് ആളുകൾ വിശ്വസിക്കുന്നു. എന്നാൽ വാസ്തവത്തിൽ അതല്ല കാര്യം!!

അപ്പോൾ, പകരം എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്?

ഫിറ്റ്സ് (seizure) അതിന്റെ സ്വാഭാവിക ഗതിയിൽ തുടരാൻ അനുവദിച്ചുകൊണ്ട് തന്നെ, വ്യക്തിക്ക് പരിക്കേൽക്കാതെ സംരക്ഷിക്കുക എന്നതാണ് ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട പ്രഥമശുശ്രൂഷ.

നമ്മൾ ചെയ്യേണ്ട കാര്യങ്ങൾ

– ഉടൻതന്നെ അദ്ദേഹത്തെ താങ്ങിപ്പിടിച്ച്, താഴെ വീഴുകയോ പരിക്കേൽക്കുകയോ ഇല്ലെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക.

– പരിഭ്രമിക്കാതെ ശാന്തമായിരിക്കുക; അപസ്മാരം (ഫിറ്റ്സ്) തുടങ്ങുന്ന സമയം ശ്രദ്ധിക്കുക.

– പരിക്കേൽക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള കൂർത്തതോ കട്ടിയുള്ളതോ ആയ വസ്തുക്കൾ അവിടെനിന്ന് നീക്കം ചെയ്യുക.

– സാധ്യമെങ്കിൽ, തലയ്ക്കും കൈകാലുകൾക്കും താഴെ മൃദുവായ എന്തെങ്കിലും വെക്കുക; അല്ലെങ്കിൽ പരിക്ക് ഒഴിവാക്കാൻ തലയ്ക്ക് താഴെയായി നിങ്ങളുടെ കൈകൾ വെച്ചുനൽകുക.

– ശരീരത്തിന്റെ വിറയലോ ചലനമോ നിലച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ, ആ വ്യക്തിയെ സാവധാനം ഒരു വശത്തേക്ക് തിരിച്ചു കിടത്തുക (ഇതിനെ ‘റിക്കവറി പൊസിഷൻ’ എന്ന് പറയുന്നു). ഇത് ഉമിനീരോ ഛർദ്ദിയോ പുറത്തേക്ക് ഒഴുകിപ്പോകാനും, അവ ശ്വാസകോശത്തിലേക്ക് കടന്നുകയറുന്നതിനുള്ള സാധ്യത കുറയ്ക്കാനും സഹായിക്കുന്നു.

-ആ വ്യക്തിക്ക് പൂർണ്ണബോധം വരുന്നത് വരെ കൂടെയിരിക്കുക; അവർക്ക് ആശയക്കുഴപ്പം അനുഭവപ്പെടാൻ സാധ്യതയുള്ളതിനാൽ അവർക്ക് ആശ്വാസം നൽകുന്ന രീതിയിൽ സംസാരിക്കുക.

നമ്മൾ ചെയ്യാൻ പാടില്ലാത്ത കാര്യങ്ങൾ

– രോഗിയെ ബലമായി പിടിച്ചുവെക്കുകയോ അമർത്തിപ്പിടിക്കുകയോ ചെയ്യരുത്. ഇത് പേശികൾക്ക് പരിക്കേൽക്കാനോ തോളെല്ല് സ്ഥാനഭ്രംശം സംഭവിക്കാനോ കാരണമായേക്കാം.

– ഫിറ്റ്സ് (seizure) വരുന്ന ഒരാളുടെ വായിൽ ഒരിക്കലും ഒന്നും തിരുകി വയ്ക്കരുത്.(മറ്റൊരു തെറ്റിദ്ധാരണയ്ക്ക് വിപരീതമായി, അപസ്മാര സമയത്ത് ഒരാൾക്ക് സ്വന്തം നാവ് വിഴുങ്ങാൻ കഴിയില്ല.) കടിയേറ്റ നാവ് സാധാരണയായി തനിയെ ഭേദമാകും; എന്നാൽ വായിൽ നിർബന്ധപൂർവ്വം വസ്തുക്കൾ തിരുകുന്നത് ജീവന് തന്നെ ഭീഷണിയായേക്കാവുന്ന സങ്കീർണ്ണതകൾക്ക് കാരണമായേക്കാം.

– രോഗി പൂർണ്ണമായും ബോധം വീണ്ടെടുക്കുകയും സുരക്ഷിതമായി ഭക്ഷണം ഇറക്കാൻ കഴിയുന്ന അവസ്ഥയിലാവുകയും ചെയ്യുന്നത് വരെ വെള്ളമോ ഭക്ഷണമോ ഗുളികകളോ മറ്റ് മരുന്നുകളോ നൽകരുത്.

– അപസ്മാരം അവസാനിച്ചതിന് ശേഷവും സാധാരണ നിലയിൽ ശ്വസിക്കാൻ കഴിയുന്നില്ലെങ്കിൽ മാത്രമേ ‘മൗത്ത്-ടു-മൗത്ത്’ (വായവഴി ശ്വാസം നൽകുന്ന) രീതിയിലുള്ള കൃത്രിമ ശ്വാസോച്ഛ്വാസം നൽകാവൂ.

– രോഗിക്ക് ചുറ്റും ആളുകൾ കൂട്ടംകൂടി നിൽക്കരുത്; ഇത് ശുദ്ധവായു ലഭ്യത തടയുന്നതിനൊപ്പം, ബോധം വീണ്ടെടുക്കുമ്പോൾ രോഗിക്ക് പരിഭ്രാന്തിയുണ്ടാക്കാനും കാരണമായേക്കാം.

അടിയന്തര വൈദ്യചികിത്സ..

അപസ്മാരം അഞ്ച് മിനിറ്റിലധികം നീണ്ടുനിൽക്കുക, ഇടവേളകളില്ലാതെ തുടർച്ചയായി അപസ്മാരം ഉണ്ടാവുക, ഇത് ആദ്യത്തെ അപസ്മാരമാണെങ്കിൽ, രോഗിക്ക് പരിക്കേറ്റാൽ, അല്ലെങ്കിൽ രോഗി ഗർഭിണിയാണെങ്കിൽ, അല്ലെങ്കിൽ വെള്ളത്തിൽ വെച്ചാണ് അപസ്മാരം ഉണ്ടായതെങ്കിൽ – എന്നീ സാഹചര്യങ്ങളിൽ അടിയന്തര വൈദ്യസഹായം തേടുക.

ഓർക്കുക

മിക്ക അപസ്മാര-അതിക്രമങ്ങളും (seizures) ഏതാനും മിനിറ്റുകൾക്കുള്ളിൽത്തന്നെ തനിയെ നിലയ്ക്കുന്നവയാണ്. ഈ അവസ്ഥയെ നിയന്ത്രിക്കുകയോ പെട്ടെന്ന് അവസാനിപ്പിക്കുകയോ ചെയ്യുകയല്ല നമ്മുടെ ദൗത്യം; മറിച്ച്, ആ അവസ്ഥ തനിയെ ശമിക്കുന്നത് വരെ വ്യക്തിയുടെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുക എന്നതാണ് പ്രധാനം.

അടുത്ത തവണ ഇത്തരം ഒരു സാഹചര്യം കാണുമ്പോൾ, താക്കോലോ സ്പൂണോ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചോ ബലപ്രയോഗം നടത്തുന്നതിനെക്കുറിച്ചോ ഉള്ള തെറ്റിദ്ധാരണകൾ ഒഴിവാക്കുക. പകരം, അതിലും ശക്തമായ ചിലത് നൽകുക: അറിവ്, ശാന്തത, അനുകമ്പ എന്നിവ. ചിലപ്പോൾ, ഏറ്റവും മികച്ച പ്രഥമശുശ്രൂഷ എന്നത് അമിതമായി എന്തെങ്കിലും ചെയ്യുന്നതല്ല, മറിച്ച് ശരിയായ കാര്യം ചെയ്യുക എന്നതാണ്. നിങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യവും ക്ഷമയും ശരിയായ ഇടപെടലുകളും ഗുരുതരമായ പരിക്കുകൾ ഒഴിവാക്കാനും ഒരു ജീവൻ രക്ഷിക്കാൻ പോലും സഹായിച്ചേക്കാം.

Dr Arun Oommen